Nowoczesna stomatologia estetyczna oferuje bogaty wachlarz zupełnie nowych możliwości przywrócenia zębom idealnego wyglądu. Możemy zmienić ich kolor, kształt, a nawet wielkość i ustawienie. Co więcej – nierzadko już nawet niewielka korekta pozwala uzyskać nowy, atrakcyjny wygląd. jednym z najbardziej popularnych i cenionych rozwiązań są porcelanowe licówki. O ich właściwościach rozmawiamy ze stomatologiem estetycznym – Izabelą Pasternak ze Stomatologii PRO-FAMILIA w Rzeszowie.

Współczesna stomatologia zasadniczo różni się od stomatologii sprzed 20–30 lat. Dynamiczny rozwój medycyny nie ominął również tej dziedziny. Obecnie coraz więcej osób – młodych, aktywnych i zadbanych – zgłasza się do gabinetów stomatologicznych nie tylko po to, aby wyleczyć zęby i uzupełnić braki, ale również poprawić ich wygląd, uatrakcyjnić uśmiech, poprzez wykonanie korekt na zdrowych zębach. Mając świadomość, że nasze zęby są równe, białe i piękne, stajemy się pewniejsi siebie i bardziej otwarci.

Pro Zdrowie: Co to jest licówka porcelanowa i kiedy jest stosowana w leczeniu stomatologicznym?

Lek. stom. Izabela Pasternak: Licówka porcelanowa to cienki płatek porcelany przyklejany do przedniej powierzchni zęba przy pomocy bardzo niewielkiej ilości kleju kompozytowego. Stosowane są najczęściej w celu kosmetycznego poprawienia koloru i kształtu zębów. Dzięki nim można zlikwidować pewne mankamenty, np. przebarwienia na pojedynczych zębach. Licówki pomogą nam zamaskować nierówności lub brak niektórych zębów, a także zlikwidować szpary między nimi. Wykorzystuje się je również w sytuacji, kiedy np. trzeba wspomóc leczenie ortodontyczne, gdy sam aparat ortodontyczny nie wystarczy, aby skutecznie wyleczyć wady zgryzu. W takiej sytuacji, w ścisłej współpracy lekarza ortodonty i lekarza protetyka, przygotowywany jest plan leczenia. Zwykle po zakończonym etapie ortodontycznym ostatecznie dopracowuje się zgryz licówkami porcelanowymi na zębach. Obecnie pacjenci coraz częściej zgłaszają się do gabinetu stomatologicznego, ponieważ zależy im na poprawie wizerunku – poprawie uśmiechu. I niekoniecznie są to przypadki, gdy zęby są bardzo brzydkie.

PZ: Czy takie zmiany mogą okazać się zaskakujące? Pomimo tego, że nasz uśmiech nie jest w najgorszej kondycji? Czy przed podjęciem decyzji o leczeniu pacjent może zobaczyć projekt jego przyszłego uśmiechu?

I.P.: Oczywiście. Często są to zmiany zaskakujące. Nikt nie jest doskonały, a osiągnięcia współczesnej stomatologii estetycznej dają ogromne możliwości. Ważne jest, że siłę tych możliwości pacjent może poznać już na samym początku. Lekarz, wykorzystując specjalne programy komputerowe lub za pomocą projektu na modelach gipsowych, który obrazuje końcową pracę, może wykonać wizualizację przyszłego uśmiechu, wizualizację kształtu docelowych zębów. Taki wzór można później założyć w ustach pacjenta i bez jakiekolwiek ingerencji pokazać, jaki efekt kosmetyczny zamierzamy uzyskać i co trzeba zrobić, aby go osiągnąć. Dzięki temu pacjent ma czas na podjęcie ostatecznej decyzji. Może też poprosić, aby dokonać na tym etapie korekty projektu. W ten sposób uzyskujemy wzór uśmiechu, który chcemy osiągnąć i który pacjent akceptuje w 100 procentach, decydując się na leczenie, które go usatysfakcjonuje.

PZ: Pani doktor, a jaka jest wytrzymałość licówek? Jak trwały jest uzyskany efekt?

I.P.: Licówki porcelanowe są bardzo cienkie. Ich grubość mieści się w granicach od 0,3 do 0,5 mm. Jeżeli nie są przymocowane do powierzchni zęba, można je łatwo złamać. Cała tajemnica wytrzymałości połączenia licówki z powierzchnią zęba tkwi w adhezji. Idealne przyleganie dwóch pasujących do siebie powierzchni, po połączeniu ich z minimalną ilością kleju kompozytowego, daje 100% trwałością tę zależność można zobrazować również w inny sposób: jeśli na idealnie płaskiej powierzchni położymy szybę, możemy na niej postawić bardzo ciężki przedmiot i z szybą nic się nie stanie. Warunkiem uzyskania dobrego i trwałego leczenia jest wiedza, umiejętności i doświadczenie lekarza, stosowanie bardzo dobrych materiałów oraz korzystanie z dobrych laboratoriów protetycznych. Pierwsze badania naukowe z zastosowaniem licówek porcelanowych u pacjentów są datowane na rok 1988. Z kolei już w 1955 roku Buonocore rozpoczął badania nad pacjentami, u których zastosowano odpowiednie kleje mocujące, czyli było to ponad 61 lat temu. Wyniki tych badań są bardzo dobre. Obecnie do wykonywania licówek stosowane są materiały wysokiej klasy, do których zaliczamy: odpowiedni rodzaj porcelany, cementy kompozytowe, materiały przygotowujące powierzchnię zęba oraz porcelanę. Materiały nowoczesne i przy obecnym stanie wiedzy znacznie lepsze niż 61 lat temu. Tamte w dzisiejszych czasach uważane są wręcz za prymitywne. Ja osobiście stosuję licówki porcelanowe od kilkunastu lat i wyniki mam bardzo dobre. Nie robiłam statystyk, ale przy ilości prac protetycznych, które wykonałam, odsetek powikłań jest niewielki. Na pewno inne rozwiązania, jak np. korony porcelanowe czy mosty, znacznie bardziej obciążają naturalne zęby i ryzyko powikłań jest większe.

FOT. Joanna Kielar | www.lullabeestudio.pl

FOT. Joanna Kielar | www.lullabeestudio.pl

PZ: Jakie są korzyści dla pacjentów oprócz estetycznej poprawy uśmiechu?

I.P.: W leczeniu protetycznym, którego celem jest rekonstrukcja utraconych tkanek zębów oraz poprawa ich wyglądu, licówki są techniką najmniej inwazyjną. Aby wykonać licówki, szlifowanie powierzchni zęba jest całkowicie niepotrzebne lub wykonane w stopniu minimalnym. Dzięki temu, że nie ma konieczności szlifowania zębów, leczenie jest znacznie trwalsze – wykorzystujemy do tego naturalne tkanki, które zostały tak stworzone, że najlepiej spełniają swoje funkcje. W badaniach laboratoryjnych stwierdzono, że ząb z przyklejoną licówką zachowuje się jak naturalny ząb. Ponadto badania naukowe dowiodły, że licówki porcelanowe nie sprzyjają odkładaniu się płytki bakteryjnej, a wszelkie zanieczyszczenia można z nich łatwo usunąć. Kolejną zaletą jest pozytywny wpływ tych uzupełnień na stan dziąseł w okolicy krawędzi licówek. Stwierdzono np. że u pacjentów z problemami dziąsłowymi po okresie higienizacji, specjalistycznym leczeniu periodontologicznym i dalszym zaopatrzeniu zębów licówkami uzyskano lepsze efekty terapeutyczne, ponieważ licówki wpłynęły na zwiększenie wydzielania płynu z kieszonek dziąsłowych i poprawę samooczyszczania.

PZ: Czy są inne materiały oprócz porcelany wykorzystywane do licowania zębów?

I.P.: Istnieje możliwość licowania zębów przy użyciu kompozytu. Na rynku dostępne są różne rodzaje materiałów kompozytowych, różnej generacji, mniej lub bardziej estetyczne i trwałe. Kompozyt powszechnie stosuje się do uzupełniania ubytków próchnicowych i wykonywania wypełnień. Jednak ten rodzaj materiału nie jest odporny na przebarwienia, odpryski i ścieranie. Dotyczy to również wypełnień ubytków w zębach, nie tylko licówek kompozytowych. Znacznie lepszym, estetyczniejszym i trwalszym materiałem zamiast kompozytu jest porcelana. Porcelanę wykorzystuje się również do wykonywania uzupełnień typu: inlay, onlay, overlay. To rodzaj wypełnienia ubytku, czyli potocznie mówiąc: „porcelanowa plomba”, obecnie wykonywana coraz częściej zamiast plomby kompozytowej. Dzieje się tak, ponieważ kompozyt jest znacznie mniej trwały, zabiegi szlifowania zęba do uzupełnienia go muszą być wykonywane wielokrotnie w ciągu kilku, kilkunastu lat. A to z kolei wpływa na szybszą utratę zębów, w porównaniu z użyciem uzupełnienia porcelanowego.

PZ: Licówki porcelanowe są pani pasją, zajmuje się nimi pani od lat. Czy jest pani przekonana, że poprawa wyglądu zębów przy ich użyciu to skuteczna metoda?

I.P.: Każdy człowiek ma prawo sam decydować o swoim życiu i zdrowiu. Nie należy ulegać presji i pod wpływem prasy, telewizji czy otoczenia podejmować decyzji, które niekoniecznie dobrze wpływają na nasz wygląd czy zdrowie. Ja osobiście nie mam co do tej metody, czyli leczenia protetycznego i kosmetycznego przy użyciu licówek, żadnych obiekcji. Stosuję licówki porcelanowe u swoich pacjentów, a także przy leczeniu osób bliskich. Zawsze staram się rozważyć, czy jest ono dla pacjenta konieczne, czy należy je wspomóc przez leczenie ortodontyczne lub czy są inne metody w stomatologii, które dla tego pacjenta będą lepsze. Ostateczna decyzja, jaką metodę należy wybrać, zawsze należy do pacjenta. Lekarz ma za zadanie maksymalnie przystępnie przedstawić pacjentowi wszystkie plusy i minusy oraz pomóc w wybraniu najlepszego sposobu leczenia.

Rozmawiała: Dominika Czapkowska